In deze lesbrief gaan je leerlingen aan de slag met het begrip ‘waarde’. Je kijkt naar de drie vormen van waarde: financieel, sociaal en ecologisch. Hoe zit dat met kleding? ‘Hoe, waar en door wie is jouw kleding gemaakt? Wat vind je zelf belangrijk en hoe beïnvloedt dat jouw koopgedrag?’ Aan de hand van het voorbeeld van kleding, laat je leerlingen op een leuke manier nadenken over wat van waarde is.
Aan het einde van de les:
- Kunnen leerlingen kritisch nadenken over wat ‘economische waarde’ betekent;
- Kunnen leerlingen de begrippen financiële, ecologische en sociale waarde beschrijven en uitleggen hoe deze begrippen zich tot elkaar verhouden in de economie;
- Kunnen leerlingen het begrip van waarde toepassen op de concepten externaliteiten en opofferingskosten en daarin een persoonlijke afweging maken aan de hand van de keten van kleding.
Tijdsinvestering: 50 minuten (t/m slide 26)
Samenvatting van de les
- In deze les maken leerlingen kennis met een meervoudig waardenperspectief, aan de hand van drie soorten waarde toegepast op de kledingketen: financiële (geld), sociale (welzijn, vrijheid, eerlijkheid) en ecologische (gezondheid van natuur en milieu) waarde.
- Deze waardes beïnvloeden elkaar en sommige – zoals gezondheid of schone lucht – zijn lastig in geld te meten, waardoor externe effecten de volledige waarde niet weergeven.
- Leerlingen analyseren hoe de prijs van een kledingstuk ontstaat, welke sociale en ecologische uitdagingen er zijn, en hoe burgers, bedrijven en de overheid kunnen bijdragen aan eerlijkere lonen, veiligere werkomstandigheden en duurzamere productie.
- Ze reflecteren op hun eigen waarden en beseffen dat persoonlijke keuzes impact hebben; zowel financiële als sociale en ecologische. Dit vergroot hun bewustzijn over het meten van waarde in de economie.
Aansluiting op het examenprogramma
- Domein B – Schaarste: Veelal wordt bij het keuzeprobleem alleen gekeken naar de financiële waarde van opbrengsten, kosten en opofferingskosten, die worden weerspiegeld in prijzen. Maar we verliezen of creëren niet alleen financiële waarde als we kiezen voor een bepaalde aanwendingsrichting van middelen: ook sociale en ecologische waarde kunnen worden opgeofferd of gecreëerd. Dit meervoudige waardeperspectief is een aanvulling op de standaard lesstof.
- Havo: domein D – Markt, subdomein D8 ; Vwo: domein Samenwerken en onderhandelen, subdomein F2: Een introductie en kritische reflectie op het begrip externe effecten.
- Domein F – Samenwerken onderhandelen: De lesbrief is een toepassing van dit domein op de kledingindustrie. Leerlingen zien hoe problemen kunnen worden opgelost vanuit de verschillende actoren in de economie, en dat hiervoor samenwerking van al deze partijen nodig is (consumenten/burgers, bedrijven en overheid).
Aansluiting op de lesmethode
Via de tool zoek je uit waar je deze lesbrief in jouw methode kan inzetten om jouw lesmethode te verrijken (voor Pincode, Praktische Economie, Cumulus en LWEO).
Docent
Lesmateriaal en informatie voor de docent
